Internationaal Geheime Dienst 1940 – 1945

[Om] … ons een indruk te geven, hoe een geestelijke in het buitenland een grote schakel vormt in de “geheime keten” vanaf het Noorden van Nederland tot aan de grens van Spanje. De onthullingen in dit boek zijn met een pijnlijke nauwgezetheid weergegeven, zonder de opinie van welke persoon of natie ook te willen kwetsen. Het is ook niet bedoeld als aureool voor de hoofdpersoon. Het zijn feiten uit de eerste hand, die op objectieve wijze een tip lichten van den sluier, die tot nog toe bleef hangen over het geheim internationaal raderwerk.

Toen hij zijn familieleden bezocht, nam hij het contact weer op met zijn vrienden in het Vaderland. Het eerst kwam zijn boezemvriend aan de beurt. Beiden hadden ze elkaar veel te vertellen. Ze bleven doorpraten tot ’s nachts half drie. Dit herhaalde zich meerdere malen. Hij bleef tien dagen bij zijn gastheer, die hem zo na aan het hart lag. Op aandringen van dezen stelde hij zijn ervaringen, belevenissen, avonturen en geheime diensten op schrift, onder voorwaarde, dat zijn vriend hem daarbij de behulp­zame hand zou bieden. Zo is dit werk tot stand gekomen. Beiden hadden het druk met werk, zodat dit een pennevrucht is geworden van vele nachtelijke uren.

Dit getuigschrift verklaart dat de Commissie van Rechtvaardigen van het Yad Vashem instituut voor herdenking van martelaren en helden, bij haar oprichting op 2 januari 1974 heeft besloten om, op basis van getuigenverklaringen, priester John aan de Stegge te eren, die op gevaar van eigen leven joden heeft gered in de periode van jodenvervolging, en hem een Medaille der Rechtvaardigen toe te kennen en toestemming te geven voor het planten van een boom met zijn naam aan de Laan der Rechtvaardigen op de Berg van de Herinnering in Jeruzalem. Uitgevoerd in Jeruzalem, Israël, op 1 juli 1974.

Father John aan de Stegge, born in the Netherlands was active in France, in the Toulouse region during the war, in conjunction with the resistance group was called ‘Dutch-Paris’ under the leadership of Jean Weidner*. Father aan de Stegge managed to find hiding places for many Jews and thus saved their lives. He used to visit them there and regularly brought them food and money, but especially moral support. In the years 1941/2 he assisted prisoners of internment camps in the south of France to escape, most of whom were Jews and he helped them reach the Spanish border.

Clara Majerzak-Bilgrai, her husband and four children lived in Holland in July 1942 when the husband was summoned to report. They decided to escape to Switzerland, but they were caught near the Swiss border and sent to a concentration camp near Perpignan. A Swiss children organization, known as ‘Secours Suisse’ managed to smuggle the children out and put them in a home run by their organization . Their father was summoned to work in Germany, but he decided to flee to Spain. His wife was transferred to another camp where she received notification from the Dutch consul in Toulouse that her husband had been found dead in the Pyrenées Mountains. He had been identified by the documents he had carried. She was allowed eight days out of the camp and went to see the Dutch consul, begging him to help her. He gave her the address of Pastor aan de Stegge who headed a monastery outside the city. She told him that it had now become known that she and her four children were Jewish and she feared for their safety.

Father aan de Stegge let her stay in his monastery that night and found her a family where she could remain for a week. Meanwhile he was able to find a permanent hiding place for her at the monastery of ‘La Petite Soeur’, an old age home, where people under the age of 65 were usually not admitted. Clara Majerzak was however much younger. She remained there for two and a half years and never left the monastery and hardly her room. Aan de Stegge also placed there another Jewish couple, the Mendels. He also found safe hideouts for the four children. The two older twin boys were placed in a Catholic boarding school in Toulouse and the younger boy and girl in a Catholic orphanage outside the city of Toulouse. At that time there were already sixty Jews hidden in his own monastery.

Witnesses relate some eighteen people whom Father aan de Stegge rescued: Edmond Chait, Rens J. Koning, Paul Veerman and his wife, Claire Bilgrai-Mayerzak and her four children, Leon Kesner and his wife, Nicholas Medgyesi, Mr. Nijkerk, Mr. and Mrs. Raabe, Mr. Warandijn. Wolf Machol and his wife, Paul Wurzburger and four members of the Mendel Montezinos family. In 1949 Father aan de Stegge, a Dutch citizen, was honored by the Dutch Queen.